Hoe kan je juridisch onderbouwen dat het toekennen en intrekken van adressen bij een samenvoeging van VBO’s een wettelijke verplichting is? Lees hier Robin’s antwoord.
1. Artikel 6 Wet BAG: verplicht karakter
Artikel 6 van de Wet BAG bepaalt dat het college verantwoordelijk is voor het bijhouden van authentieke gegevens over onder meer verblijfsobjecten en de bijbehorende adressen.
Wanneer een nieuw verblijfsobject (VBO) ontstaat of een bestaand VBO vervalt, is het college verplicht om deze wijziging in de registratie door te voeren.
Dit betreft dus geen vrije beleidsruimte, maar een registratieplicht: als het object wijzigt, móet de registratie worden aangepast.
2. Nieuwe situatie: 1 VBO ontstaat, 2 vervallen
Bij een samenvoeging worden twee VBO’s samengevoegd en door de samenvoeging ontstaat één nieuw VBO. De twee oorspronkelijke VBO’s houden feitelijk op te bestaan.
Volgens de landelijke BAG‑catalogus (versie 2023–2024) geldt:
“Een adres kan niet bestaan zonder een bijbehorend adresseer baar object.”
Als de oude VBO’s verdwijnen, moeten hun adressen worden ingetrokken. Dit is geen beleidskeuze, maar een gevolg van het feit dat de objecten waarop de adressen betrekking hebben niet langer bestaan.
3. Toekennen nieuw adres = wettelijke verplichting
Voor het nieuw ontstane VBO moet de gemeente een adres toekennen.
Daarover is in de Wet BAG geen discretionaire bevoegdheid opgenomen; het is een registratiehandeling die verplicht volgt uit het ontstaan van een nieuw adresseer baar object.
De VNG‑modelverordening (2024) bevestigt dit, omdat daarin dezelfde systematiek wordt gevolgd: adressering volgt het bestaan van VBO’s en panden, niet andersom.
4. Is dit een “wijziging” van adressen?
De jurist of een inwoner kan dit zien als “wijziging van adressen” waarbij belanghebbenden van tevoren geïnformeerd moet worden dat het oude adres wordt ingetrokken ook al is datzelfde adres opnieuw uitgegeven.
Feitelijk is dat niet juist: dit is geen kwalitatieve wijziging of her nummering, maar een registratie van een objectwijziging:
- er verdwijnt twee objecten → dus adressen worden ingetrokken (verplichting);
- er ontstaat één object → dus een adres wordt toegekend (verplichting).
De handelingen vloeien rechtstreeks voort uit de aanvaarde samenvoeging van VBO’s.
De besluitvorming over de samenvoeging van de objecten is wél een besluit waar bezwaar/zienswijzen op mogelijk waren. De adressering volgt slechts administratief uit dat besluit met een administratieve verhuizing bij de BRP of HNR tot gevolg.
5. Hoorplicht?
Voor BAG‑registratiebesluiten geldt doorgaans geen hoor plicht vooraf, omdat:
- Het gaat om besluiten van administratief‑technische aard;
- De gemeente geen beleidsafweging maakt;
- De registratie een vaststaand gevolg is van de feiten (ontstaan/vervallen van objecten).
Belanghebbenden kunnen zich wél tot bezwaar wenden tegen het onderliggende besluit tot samenvoeging — maar de adressering zelf is geen zelfstandige keuze van de gemeente.
Samenvatting
- De Wet BAG legt een verplichting op om adressen toe te kennen aan bestaande VBO’s en adressen in te trekken als de onderliggende VBO’s verdwijnen.
- Bij een samenvoeging ontstaan deze handelingen automatisch uit het besluit tot samenvoeging van twee VBO’s.
- De gemeente heeft hierin geen vrije beleidsruimte: het is geen bevoegdheid, maar een wettelijke taak.
Wij adviseren in een huisnummerbesluit voor een splitsing waarin de nieuwe nummers zijn opgenomen ook alvast op te nemen dat het oude nummer wort ingetrokken als de verbouwing gereed is. Dat voorkomt onduidelijkheid.)
